Leidschendam-Voorburg krijgt maar geen nieuw bestuur, frustratie in gemeenteraad groeit

Zeven maanden na de gemeenteraadsverkiezingen heeft Leidschendam-Voorburg nog steeds geen nieuw college. De onderhandelingen tussen D66, VVD en CDA lopen opnieuw vertraging op door de plannen voor een vakantiepark in natuur- en recreatiegebied Vlietland. Als er vóór 2 november geen coalitieakkoord ligt, dreigt de gemeente het Nederlandse record voor de langste gemeentelijke formatie te verbreken.

Vakantiepark struikelblok bij formatie
De plannen voor 222 vakantiehuisjes in Vlietland zorgen al jaren voor politieke verdeeldheid. Een meerderheid van de gemeenteraad ziet het vakantiepark liever niet komen, maar de kwestie blijkt ook tijdens de coalitieonderhandelingen moeilijk op te lossen. Bij eerdere formatiepogingen liepen de gesprekken hierop vast. Afgelopen zomer leek er nog een oplossing in zicht. PRO zou samen met Gemeentebelangen Leidschendam-Voorburg en de VVD opnieuw onderzoek doen naar de gevolgen en juridische mogelijkheden rond het vakantiepark. De bedoeling was om de discussie daarna in de gemeenteraad te voeren. De leden van PRO verwierpen het akkoord tijdens een algemene ledenvergadering, waardoor de onderhandelingen opnieuw vastliepen.

‘Haal het onderwerp uit het akkoord’
John Bijl, directeur van het Periklesinstituut, begrijpt niet waarom het zo lang duurt om een college te vormen, meldt Omroep West. Volgens hem is het probleem oplosbaar als partijen bereid zijn om de kwestie Vlietland los te koppelen van de coalitieonderhandelingen. ‘Haal het onderwerp gewoon uit het akkoord en ga aan de slag’, stelt Bijl voor. Hij pleit ervoor om de gemeenteraad hoorzittingen te laten organiseren, zich te laten informeren en vervolgens een besluit te nemen. Volgens Bijl hoeven de onderhandelingen daardoor niet langer op het dossier vast te lopen. Als de formatie niet op tijd wordt afgerond, gaat Leidschendam-Voorburg op 2 november voorbij aan het record van Vlieland, waar vier jaar geleden 229 dagen nodig waren om tot een coalitieakkoord te komen.

‘Ik schaam mij kapot’
De lange formatie zet de verhoudingen in de gemeenteraad onder druk. Lieke Muller, fractievoorzitter van Aandacht-LV, is kritisch op de manier waarop de onderhandelingen verlopen. ‘Ik schaam mij kapot’, zegt Muller. Ze vindt het teleurstellend dat haar partij niet aan de onderhandelingstafel zit en stelt dat andere fracties door de formerende partijen ‘als grofvuil’ worden behandeld. Ook de beloofde transparantie ontbreekt volgens haar. Daniël Tempelman, fractievoorzitter van de Partij voor de Dieren, hoopt dat de huidige formatiepoging wel slaagt. Volgens hem lag de nadruk te veel op het snel vormen van een coalitie en te weinig op het oplossen van inhoudelijke verschillen. ‘Een meerderheid van zetels is nog geen garantie voor een stabiel bestuur. Daarvoor zijn ook heldere inhoudelijke keuzes en onderling vertrouwen nodig’, zegt Tempelman.

Kritiek op rol van de VVD
Ook de SP heeft kritiek op het formatieproces. Fractievoorzitter Ed van der Schaft vermoedt dat de traditioneel dominante positie van de VVD een belangrijke rol speelt bij de vertraging. ‘Er lijkt een soort angst te zijn om zonder de VVD een college te vormen’, zegt Van der Schaft. Volgens hem spelen ook persoonlijke ambities van mogelijke wethouders een rol, waardoor realiteitszin en professionaliteit soms uit het oog worden verloren. Sangita Paltansing, die na de mislukte onderhandelingen in september uit de PRO-fractie werd gezet, wijst eveneens op de grote verschillen tussen partijen. Volgens haar laten de ontwikkelingen zien hoe ingewikkeld het is om in Leidschendam-Voorburg een meerderheid te vormen.

Formerende partijen zwijgen
De onderhandelende partijen D66, VVD en CDA willen geen inhoudelijke reactie geven op de kritiek. Volgens VVD-fractievoorzitter Jeroen Brokke hebben de partijen afgesproken geen mededelingen te doen over de onderhandelingen en het verloop daarvan. Bijl ziet de langdurige formatie als een teken van bredere problemen in de lokale politiek. Volgens hem spelen polarisatie en de bestuurscultuur een rol en staat het eigen gelijk te vaak voorop. ‘Je moet snappen dat je politiek bedrijft door juist samen te werken met mensen waarmee je het oneens bent’, zegt Bijl. ‘Daarbij krijg je niet altijd je zin, dat besef zal echt moeten doordringen bij raadsleden.’